Ich sitze Das Nieuwe Buitenhof Video, ein Interview mit Klaas Knot von der De Nederlandsche Bank.
In Minute 11:36 sagt Klaas etwas, das mich erzielt hat: Wir brauchen einen tiefen und liquiden Kapitalmarkt wie in den USA.
Was genau bedeutet Klaas damit? Wie würde ein so tieferer Kapitalmarkt die niederländische Wirtschaft beeinflussen? Ich bin kein Wirtschaftswissenschaftler, aber ich dachte, es war genau dieser Kapitalmarkt in den USA, der dort so viele Probleme verursachte (zum Beispiel große Einkommensungleichheit).
Gehen niederländische Ökonomen im Allgemeinen positiv gegenüber KLAAS Knot und der Politik, die die De Nederlandsche Bank umsetzt?
Klaas Knot (President DNB) wil een kapitaalmarkt zoals ze die ook in de VS hebben. Zijn er economen die context kunnen geven?
byu/socialpressure inthenetherlands
Von socialpressure
8 Kommentare
Leuke vraag. Je vraagt eigenlijk wel veel verschillende dingen. Allereerst: bij de invoering van de euro en de ECB is DNB voor een groot deel haar invloed en impact kwijtgeraakt. Daarom wijst hij er even later, als de inflatie ter sprake komt, ook op dat we het in Nederland van de Nederlandse beleidsmakers moeten hebben.
En over kapitaalmarkten: ik vind het een beetje een loze opmerking. Welvaart en welzijn zijn vooral afhankelijk van de reële economie (producten, goederen, diensten), en véél minder van de monetaire economie (waar ik kapitaalmarkten onder schaar). Daarbij: ‚de‘ (Europese) kapitaalmarkt is m.i. al heel groot, liquide, internationaal. Denk aan fintech bedrijven, handelsplatformen, crowd funding, p2p funding, mezzanine en collateralized finance, onderhandse plaatsingen, etc. Er gaan al enorme bedragen rond en het speelveld is al heel divers. En áls er al behoefte aan een betere kapitaalmarkt zou zijn, zou diezelfde markt er al veel eerder op ingesprongen zijn. Het is me ook niet duidelijk op welke kapitaalmarkt hij doelt: banken, interbancair, voor overheden, bedrijven, supranationals, en voor welke vermogenstitels. Overigens lijkt mij een kapitaalmarkt, en hoe die functioneert, weinig te maken hebben met inkomensongelijkheid onder burgers/particulieren, want de kapitaalmarkt is voor overheden, banken en grote bedrijven. Ik weet niet waar je die gedachte op baseert.
Kapitaalmarkt gaat over het gebruik en de beschikbaarheid van (privaat) kapitaal voor met name bedrijfsinvesteringen. Binnen Europa wordt vooral in eigen land geïnvesteerd omdat er andere wetgeving geld in elk euroland over bijvoorbeeld faillissement. Europa is op dat gebied dus nog behoorlijk nationaal ingericht waardoor het voor bedrijven moeilijker is om investeringen te verkrijgen tov in Amerika. Als ik spaargeld over heb wat in een Europees bedrijf wil investeren is het best complex met alle landelijke jurisdicties waar dit bedrijf zich in bevindt.
Als je in Europa een lening wil, moet je daarvoor bijna altijd bij een bank zijn, ook als bedrijf. In Amerika kun je als bedrijf ook schuldpapier direct aan de markt verkopen. Een bedrijf als Apple doet dit bijvoorbeeld zo. Dat heeft als voordeel dat je als zeer groot bedrijf een grotere schuld kunt uitgeven in één keer.
En dat kan weer handiger zijn als je als groot bedrijf in een groot project wil investeren zonder dat je te maken krijgt met een handvol banken.
Lijkt me wel een goed idee, de Europese bankenmarkt is vreemd gefragmenteerd, mag best wat Europeser allemaal.
Gezien Klaas knot ook propaganda verspreid over een loon-prijs spiraal, waarvoor geen enkele wetenschappelijke onderbouwing of bewijs bestaat, kunnen we veilig deze bankierspropagandist voortaan negeren.
> Zijn de nederlandse economen over het algemeen positief over Klaas Knot en het beleid dat de Nederlandsche Bank uitvoert
Nou het is complexer dan dit, want dit soort beleid gaat hij (wederom) amper over.
Het helpt hier om even wat context te geven: toen in grofweg de tweede helft van de twintigste eeuw het internet vormgegeven werd, waren Europeanen een belangrijk onderdeel van dat verhaal maar qua grote bedrijven en geld verdienen, heeft Europa de boot gemist. Op dit moment zijn er een aantal dramatische transformaties aan de gang, en opnieuw lijken we de boot te missen. Op het gebied van strategisch en potentieel transformatieve technologien spelen Europese wetenschappers en bedrijven steeds minder een rol: of het nou gaat om elektrische auto’s, zonneenergie, kunstmatige intelligentie, batterijtechnologie, of chipsproductie: de VS en China lopen voorop. Dat lijkt zich ook te vertalen in zwaar tegenvallende economische cijfers: qua GDP per capita doet Europa het ronduit slecht. Nederland kan nog enigszins meekomen, maar vooral Frankrijk en Duitsland blijven flink achter.
Daar kwam bovenop dat in 2021 Biden in de VS begonnen is met stevige industriele politiek. In het neo-liberale gedachtegoed van de EU was dat altijd een no-go, maar tot ieders verbazing bleek dat verdacht snel tot stevige investeringen te leiden die gekoppeld werden met positieve economische cijfers.
In die context heeft de EU Mario Draghi gevraagd een rapport op te stellen over hoe de EU weer competatief kan worden en dat is afgelopen september gepubliceerd. Daar staat een redelijk breed scala aan maatregelen in, maar wat voor deze discussie relevant is, is dat hij een centrale rol ziet voor het ontwikkelen van nieuwe technologien, om daar vervolgens te proberen veel geld mee te verdienen. Dat voelt als een open deur (en voor een gedeelte is het dat ook), maar één van de consequenties die hij verbindt aan die gedachte, is dat het voor bedrijven met potentie veel makkelijker moet worden om kapitaal aan te trekken en één van de manieren om dat makkelijker te maken, is om investeren over langsgrenzen (maar binnen de EU) gemakkelijker te maken.
En dat is iets waarmee Van der Leyen en Lagarde dit weekeinde een column over hebben geschreven (en waar Klaas Knot nu dus op reageert).
Hier is trouwens de column: https://web.archive.org/web/20250131161147/https://www.ft.com/content/fba6b27a-3a72-4451-8c75-ea8533c62681
En hier het rapport van Draghi: https://commission.europa.eu/topics/eu-competitiveness/draghi-report_en
Tariffs! Overal tariffs!
Hoi, ik werk momenteel als econoom en doe onderzoek naar het effect van kredietbeperking op economische groei, ik kan deze vraag wel beantwoorden denk ik :).
Het doel van de kapitaalmarkt is kapitaal allocatie. Dat houdt in dat de primaire functie van deze markt is om om de toevoer van kapitaal (geld) te faciliteren van plekken met een overschot (spaarders en investeerders) naar plekken waar het kapitaal efficiënt benut kan worden (ondernemers, bedrijven, overheid).
Wanneer EU kapitaalmarkten geïntegreerd worden, wordt het voor investeerders makkelijker om het kapitaal te benutten op plekken het rendement het hoogst is. Ook wordt het voor bedrijven toegankelijker om krediet aan te trekken van een bredere poel aan investeerders. Kortom, het zorgt voor meer concurrentie op de kapitaalmarkt, waardoor de marktwerking efficiënter verloopt.
Een paar concrete voordelen hiervan zijn:
– meer en goedkopere toegang tot krediet voor bedrijven. Dit is vooral voordelig voor bedrijven die in de status quo moeilijk aan krediet (leningen/Investeerders) kunnen komen door een beperkte kapitaalmarkt, zoals het MKB.
– betere krediet toegang voor bedrijven in landen met een kleine kapitaalmarkt (kleinere EU staten).
– risicospreiding voor investeerders omdat ze hun portfolio kunnen spreiden over meerdere EU landen. Hierdoor zijn investeerders minder gevoelig voor land-specifieke risico’s. (Duitse investeerders zouden bijvoorbeeld minder hard geraakt worden door de auto industrie die nu op zn gat ligt, waardoor de rest van de Duitse economie hier ook weer minder hard door geraakt zou worden.)
*EDIT*: Na de comments op de post van OP te hebben gelezen nog even wat verheldering: Als Klaas Knot het heeft over het integreren van kapitaalmarkten, dan doelt hij op het integreren van kapitaalmarkten van verschillende EU staten. In de status quo is het namelijk zo dat veel banken (en ik gok ook andere investeerders) een behoorlijke „home bias“ hebben. Nederlandse investeerders investeren dus vooral in Nederlandse bedrijven, Franse investeerders in Franse bedrijven, etc… Dit komt deels door verschillen in wet- en regelgeving, markt infrastructuur en belastingen rondom kapitaalmarkten tussen verschillende EU lidstaten. Dit (meer) gelijktrekken is wat Klaas bedoelt met het „integreren van kapitaalmarkten“.
Nu blijft iedere inversteerder dicht bij huis. Maar hoezo zou een nederlandse bank ineens in een italiaanse startup springen? De taal barriere zal daar toch ook met „europese“ integratie nog steeds een barriere zijn.
Europa is groot geworden met overheidsinvesteringen. Het probleem is juist dat wij allemaal neoliberaal onzin beleid hebben gevoerd, en china en de VS continu massale overheidsprogramma’s hebben voor investeringen.
De reden waarom google en wat andere partijen heel groot zijn is monopolie posities die de VS bevorderd en die wij vervolgens hebben toegestaan.
Facebook google apple, allemaal zijn ze helemaal afhankelijk van concurrentie opkopen/uitsluiten met hun macht in een andere markt.
Bijv appledie geen andere app stores toelaat en vervolgens 40% vraagt. Klinkt dat als concurrentie? Of apple die hun machtspositie in de telefoon verkoop misbruikt op de app markt.