VWS kürzt die Ausbildung medizinischer Fachkräfte, die Unzufriedenheit in Krankenhäusern wächst

**Het kabinet-Jetten wil bezuinigen op de opleidingen van medisch specialisten. Dat leidt tot onrust onder de artsen in de ziekenhuizen.**

Nog deze kabinetsperiode wil het kabinet 110 miljoen euro structureel besparen op de vervolgopleiding van artsen. De bezuiniging, vanaf 2029, staat in het regeerakkoord. Volgend jaar moet duidelijk worden hoeveel opleidingsplaatsen geschrapt gaan worden, aldus de woordvoerder van VWS. “Want er zijn ook andere oplossingen denkbaar.”

Maar de artsen in het ziekenhuis zien de bui al hangen. Ze wijzen op de werkdruk en de veel te lange wachtlijsten. Op dit moment legt VWS 2,3 miljard euro op tafel voor in totaal 3.500 opleidingsplekken.

Gemiddeld moet een patiënt 121 dagen wachten voordat die op een poli voor maag-, darm-, leverziekten (MDL) terecht kan, zegt Manon Spaander, hoogleraar aan Erasmus MC en voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen. “Er zijn ziekenhuizen waar 2.700 mensen wachten.” Alleen voor transgenderzorg is de wachttijd langer (181 dagen), zo blijkt uit Zorgkaart.nl. Daarop houdt zorgtoezichthouder NZa de wachttijden bij.

**Vacante functies**

Verspreid over het land staan er verder ruim veertig vacatures open voor MDL-artsen, vervolgt Spaander. Vaak zijn die moeilijk vervulbaar, ook omdat jarenlang de instroom is afgeknepen. “In 2016 hadden we nog 41 opleidingsplekken voor MDL-artsen, maar dat zijn er al tien jaar lang 24”, zegt Spaander. Zes opleidingsplekken extra zijn volgens haar het minimum. “Met 24 gaan we er in de zorg echt op achteruit.” Gepensioneerde artsen die bijspringen zijn dus onmisbaar om de MDL-zorg te ondersteunen.

Natuurlijk begrijpt zij de noodzaak tot bezuinigen op de zorg, gezien alles wat nog meer moet volgens het kabinet. “Maar wij hebben al een programma om selectiever zorg te gaan leveren.” En grote, kostbare operaties horen, dankzij nieuwe technieken als endoscopie (kijkonderzoek in de darmen) steeds meer tot het verleden.

**Normale werkweek**

Kirsten Dabekaussen, chirurg in opleiding en voorzitter van De Jonge Specialist, is verbaasd over de voorgenomen bezuinigingen. Die zijn onverstandig en niet te rijmen met de stijgende zorgvraag, zegt ze. “Wil je de zorg aantrekkelijk en toekomstbestendig houden, dan moet je investeren in extra mensen.”

Door het mes te zetten in opleidingsplekken, beperkt Den Haag het aantal nieuwe specialisten en verhoogt het dus de werkdruk. Terwijl nu al 26 procent van de jonge artsen met burn-outklachten kampt, zegt Dabekaussen. Onbetaald overwerk is standaard en de administratie slokt veel meer tijd op dan gewenst. “Het systeem moet anders: normalisering van de werkweek en meer flexibiliteit.” Ook daarom is het voor sommige vakgebieden als neurologie lastig om artsen voor hun opleidingen te vinden, denkt Dabekaussen.

Desalniettemin wil VWS voor volgend jaar wel meer opleidingsplekken beschikbaar stellen voor neurologie: acht stuks. Dat werd mogelijk door elders plekken te schrappen, bijvoorbeeld voor hart-longchirurgie. Zo krijgt door herschikking ook spoedeisende geneeskunde (5) er in 2027 plekken bij.

Doorgaan met neoliberaal bezuinigen? Het kan wel!

Echt onbegrijpelijk. Gezondheidszorg is letterlijk het belangrijkste onderwerp in onze samenleving. Het werkt overal in door. Mensen die 120+ dagen moeten wachten op een kritieke operatie kunnen niet werken, kunnen mogelijk daardoor in de toekomst minder werken of overlijden. Levert allemaal dus veel minder geld op.

De zeer kleine groep werkende belasting betalers die veel uren maken in goed betaalde banen zorgen voor het meerendeel van de inkomsten van de overheid en moet gewoon kern gezond worden gehouden.

Dit is gestoord. Het is voor aniossen al moeilijk om een specialisatieplek te bemachtigen. Daarnaast is het voor aiossen al zwaar genoeg, matig salaris gedurende je opleiding vergeleken met met een vergelijkbare opleidingsachtergrond, extreem lange dagen waarbij overuren amper tot nooit uitbetaald worden, en nu gaat hun salaris vast verder omlaag. Maatschappen zoals vroeger zijn er niet (vind ik overigens prima) dus het is ook niet alsof je tonnen gaat verdienen aan het einde van de rit. Velen hebben door het leenstelsel nu een studieschuld want je kan niet echt werken naast een master gebeeskunde. Je levert heel veel van je persoonlijke leven en soms gezondheid in, en dan zie je allerlei mensen met veel minder beroepsrisico’s en veel minder opleiding stukken meer of hetzelfde verdienen. Als we op deze koers doorgaan gaan we echt een gigantisch specialistentekort krijgen. Je krijgt steeds minder voldoening en compensatie terug voor alles wat je op moet offeren om specialist te kunnen worden.

Ontsla de midden-managers en los het probleem met ZZP cowboys op, dure jeugdzorg”oplossingen” waar niemand beter van wordt, zorg dat het hebben van een diploma en beroep fatsoenlijk beloond wordt en creëer juist meer opleidingsplaatsen zodat op den duur de wachtrijen korter worden, bespaar je ook veel verlies van QALY’s mee, mensen kunnen ook sneller weer aan het werk ipv ziek thuis wachten, en dat scheelt ons allemaal leed en geld.